Het schrijven van dit blog stel ik al een paar dagen uit, me douchen en omkleden stel ik inmiddels een paar uur uit en gisteren heb ik eerst de koelkast schoongemaakt (moest al tijden) voordat ik aan de administratie begon. Daarnaast wil ik al maanden een nieuwe sport proberen, maar stel ik het uitzoeken en aanmelden maar steeds uit. Uitstelgedrag: het is verleidelijk, maar tegelijkertijd is het super irritant.

Op Instagram vroeg ik jullie wat graag en vaak jullie uitstellen: schoonmaken en opruimen waren favoriet, maar ook ‘dingen die spannend zijn’ en bepaalde taken op het werk werden vaak genoemd.

Wist je dat uitstelgedrag helemaal niet zo gezond is? Uit onderzoek blijkt dat het meer stress oplevert, dan de uitgestelde taken zelf zouden opleveren en bovendien is er een kans dat je vaker als lui en onprofessioneel wordt gezien door je collega’s als je vaak uitstelt.

Waarom doen we het dan toch zo vaak en belangrijker: hoe kom je ervan af?

5 oorzaken van uitstelgedrag en bij behorende oplossingen

Je wilt te veel

De taak die je wilt of moet doen is te groot of te moeilijk of te spannend. Je hebt geen overzicht en geen idee waar en hoe je moet beginnen. Dit veroorzaakt stress en dat zorgt er weer voor dat je verlamd raakt: uitstelgedrag is het resultaat. Zelf ben ik niet zo’n ster in alles wat met cijfers te maken heeft, dus administratie lijkt soms een overweldigend grote taak. Als ik op mijn to do lijst schrijf ‘administratie’, dan stel ik het vaak uit.

Mijn oplossing: ik maak overzicht voor mezelf, ik maak het mezelf makkelijker. Door grote taken in stukjes te delen, maak je het behapbaar. De term ‘administratie’ verdwijnt van de to do list en wordt specifieker, bijvoorbeeld ‘facturen versturen’. Zoek uit welke kleine stap je als eerste kunt zetten en zet die stap. En vraag hulp als je er zelf niet uitkomt.

Perfectionisme

Je wilt graag alles perfect doen en bent bang om daarin te falen: perfectionisme. Ook dit werkt verlammend, waardoor je taken uitstelt. Grote kans dat je eerst tot in de puntjes elk stapje en elk detail wilt uitzoeken, voordat je überhaupt begint aan je taak of hem afmaakt. Zelf vind ik spannende telefoontjes soms lastig, ik wil graag de controle houden, precies weten wat ik moet zeggen en wat de ander zal zeggen. Ik wil koste wat het kost niet dom overkomen, niet falen. Maar lets face it: je hebt veel minder controle dan je zou willen (en gelukkig maar). Ik stel dit dan ook vaak onnodig lang uit, dit zorgt voor stress en maakt zo’n telefoontje groter en spannender dan het is.

Oplossing: begin gewoon. Denk niet te lang na, laat de controle een beetje los en laat je leiden door de situatie, zie maar waar het schip strandt. En ook hier geldt: zorg voor overzicht, maak het kleiner en wees reëel. In het geval van ‘enge’ taken (zoals zo’n telefoontje): bedenk je wat het allerergste is dat er kan gebeuren en wat er gebeurt als je het niet doet? En tot slot: wees niet zo vreselijk streng voor jezelf en geef jezelf de tijd en de ruimte om te leren (vallen en opstaan, hiephoi!)

Gebrek aan motivatie

Schoonmaken, hardlopen, gezond eten en administratie zijn van die typische dingen waar je gewoon geen motivatie voor kunt opbrengen. Dat kan komen omdat je de actie zelf niet zo leuk vindt of de urgentie niet hoog genoeg lijkt. Nu is het natuurlijk niet erg als je de afwas een keertje laat staan en het sporten een weekje overslaat, maar op de lange termijn zul je hier toch echt de consequenties van ondervinden. Bovendien zit de voorgenomen taak, wel steeds ergens in je achterhoofd en dat gaat knagen en irriteren (hallo, stress).

Oplossing: ben je de motivatie kwijt? Zoom even uit en denk aan het eindresultaat: hoe zal je je voelen als je wel hebt gesport of als je het huis weer aan kant hebt? Wat doet het op de lange termijn voor je? Wat gebeurt er op de lange termijn als je nu je taken en je routines doorbreekt? En ook nu geldt weer: maak het klein. Heb je echt geen zin om te gaan hardlopen? Neem jezelf dan voor dat je in ieder geval tot aan het einde van de straat gaat, wedden dat je daarna echt niet omkeert om terug te gaan?

Als je zo uitzoomt kun je er overigens ook achter komen dat hetgeen dat je aan het uitstellen bent, helemaal niet (meer) bij je past of helemaal niet (meer) belangrijk voor je is.

Prioriteiten en afleiding

Als je dan toch meer naar de lange termijn aan het kijken bent, kun je direct je prioriteiten onder de loop nemen. En daarmee zie je direct wat afleiding is. Dit kan groot zijn en klein. Je herkent vast wel dat je uren op een dag op je telefoon kunt scrollen, maar op de één of andere manier geen tijd kunt vinden om een uurtje te gaan sporten. Fun fact: Nederlanders zitten gemiddeld zo’n 2 uur en 15 minuten per dag op hun telefoon, dat is 34 dagen per jaar…

Oplossing: tja, stel je prioriteiten. Zoom uit en kijk wat je echt belangrijk vindt in je leven. En zat dat op de eerste plaats. Waar word je blij van? Wat helpt je om een fijn en gezond leven te hebben? Wat doe je allemaal en voor wie? En vergeet daarin vooral jezelf en je eigen rust niet!

Gebrek aan energie

Tot slot een hele belangrijke: voor het uitvoeren van grote of kleine taken heb je energie nodig. En dat overschatten we nog wel eens. Vaak hebben we meer tijd dan dat we energie hebben en daardoor willen we meer dan we uiteindelijk kunnen.

Oplossing: Zorg echt heel goed voor je energielevel en luister daar goed naar. Plan rust momenten en neem pauzes. Zorg goed voor jezelf door voldoende goede voeding, plezier en ontspannen. Alles draait om balans.

Onderzoek je uitstelgedrag

Check dus bij elke taak, waarom je iets uitstelt: is het te groot? Maak het kleiner en zorg voor overzicht. Ligt het aan je perfectionisme? Begin gewoon. Heb je te weinig energie? Rust uit.

Het uitstellen van het schrijven van een blog heeft bij mij vaak te maken met perfectionisme, want jij leest dit en gaat een mening vormen, dat vind ik spannend. Ook het uitzoeken van een nieuwe sport heeft hier mee te maken, want ‘straks kan ik het helemaal niet’. Het feit dat ik het schoonmaken van de koelkast maanden heb uitgesteld is, omdat het geen prioriteit had en ik er eerlijk gezegd geen energie voor had. Maar nu die schoon is, ben ik er overdreven trots op en dat voelt dan wel weer lekker 😉

Lees ook:

Perfectionisme

Wat is stress

Wat is burn-out?

burn-out coach groningen

Goudje is de coach en running therapeut van Run Free Groningen. Elke week schrijft ze blogs over mentale gezondheid, schrijft ze over haar ervaringen als coach en als mens en geeft ze tips om beter in je vel te zitten: fysiek en mentaal. Lees hier meer over haar en hier meer over individuele coaching. Of neem direct contact met haar op voor een intake.